Geen conflict, geen verhaal.
Het klinkt simpel, maar het is de meest fundamentele waarheid van fictie. Zonder conflict is er niets te overwinnen, niets om voor te vechten, niets dat verandert.
Wat is conflict?
Conflict is wanneer iets in de weg staat van wat je personage wil.
- Ze willen de liefde, maar kunnen haar niet bereiken.
- Ze willen rechtvaardigheid, maar de wereld is oneerlijk.
- Ze willen rust, maar worden achtervolgd.
Conflict creëert spanning. Spanning houdt de lezer vast.
Types conflict
1. Personage vs Personage
De klassieke tegenstander. Held tegen schurk. Vrienden die ruzie krijgen. Geliefden die botsen.
Voorbeeld: Romeo vs Tybalt. Of: twee zussen die dezelfde erfenis willen.
2. Personage vs Zelf
De innerlijke strijd. Twijfel, angst, verlangen, schuldgevoel.
Voorbeeld: Een alcoholist die probeert droog te blijven. Een soldaat met PTSS.
3. Personage vs Maatschappij
Het individu tegen de groep. Tegen regels, normen, instituties.
Voorbeeld: 1984, The Handmaid's Tale. Of: een homoseksueel in een conservatief dorp.
4. Personage vs Natuur
Overleven tegen de elementen. Storm, woestijn, wilde dieren, ziekte.
Voorbeeld: De oude man en de zee. The Martian.
5. Personage vs Technologie
Mens tegen machine. AI, surveillance, technologische dystopie.
Voorbeeld: Terminator. Black Mirror.
6. Personage vs Bovennatuurlijk
Tegen krachten die niet van deze wereld zijn. Goden, geesten, het lot.
Voorbeeld: Griekse tragedies. Horrorverhalen.
De beste verhalen combineren meerdere types. Een oorlogsroman heeft mens vs mens, maar ook mens vs zelf (trauma) en mens vs maatschappij (het leger).
Conflict op elk niveau
Macro-conflict
De grote vraag van het hele verhaal. Zal de held de schurk verslaan? Zullen ze bij elkaar komen?
Scène-conflict
Elke scène moet een eigen conflict hebben. Niet altijd groot - maar iets. Iemand wil iets en iets staat in de weg.
Voorbeeld: Ze wil haar moeder bellen, maar haar telefoon is leeg. Klein conflict. Drijft de scène.
Micro-conflict
Zelfs in dialoog: de ene persoon wil iets zeggen, de andere wil niet luisteren. Onderhuidse spanning.
Hoe creëer je conflict?
1. Geef je personage een doel
Zonder doel is er niets om te blokkeren. Weet wat ze willen.
2. Zet iets in de weg
Een ander personage, een regel, een fout uit het verleden, een fysieke barrière.
3. Maak de inzet hoog
Wat verliest het personage als ze falen? Hoe hoger de inzet, hoe sterker de spanning.
4. Maak beide kanten begrijpelijk
De tegenstander hoeft geen schurk te zijn. Als beide kanten gelijk kunnen hebben, is het conflict rijker.
5. Escaleer
Conflict moet groeien. Wat begint als onenigheid kan eindigen als oorlog.
Conflict is niet ruzie
Een veelgemaakte fout: conflict = mensen die schreeuwen.
Maar conflict kan stil zijn:
- Twee mensen aan een eettafel die niet praten.
- Een vrouw die strak naar een brief kijkt.
- Een man die te lang wacht voordat hij antwoordt.
Het gaat om spanning, niet om volume.
Conflict vermijden
Soms proberen schrijvers hun personages te beschermen. Ze maken het niet te moeilijk, lossen dingen te snel op, geven te makkelijk toe.
Dit is een fout.
Conflict is goed voor je personages. Het is hoe ze groeien. Het is wat ze interessant maakt.
Wees gemeen. Maak het moeilijk. Ze overleven het wel.
Interne vs externe conflict
De beste verhalen hebben beide:
Extern: De zichtbare strijd. De race, de oorlog, de zoektocht. Intern: De onzichtbare strijd. De twijfel, de angst, de morele keuze.
Het externe conflict dwingt het interne. En het interne conflict beïnvloedt hoe ze het externe aanpakken.
Voorbeeld: Een soldaat moet een vijand doden (extern). Maar de vijand is een kind (intern). Wat doet hij?
Samengevat
✅ Geen conflict = geen verhaal ✅ Conflict = iets in de weg van wat personage wil ✅ Meerdere types conflict maken verhalen rijker ✅ Elke scène heeft conflict nodig ✅ Conflict hoeft niet luid te zijn ✅ Wees gemeen voor je personages
Conflict is geen probleem - het is de oplossing. Het is wat je verhaal een verhaal maakt. 🔥
Dit is een van de meest onderschatte en minst begrepen 'schrijfregels'. Zonder conflict (botsingen, strijd, wroeging, spijt, ...) gebeurt er simpelweg te weinig om een lezer te boeien. Daar kun je van alles van vinden, maar zo werkt het. Een stap verder is de Reis van de held, een structuur die de r...